Bệnh sốt ở trẻ em: Hướng dẫn chẩn đoán và điều trị hiệu quả

Sốt là triệu chứng phổ biến ở trẻ em, thường xuất hiện khi cơ thể chống lại nhiễm trùng hoặc các tác nhân khác. Khi nhiệt độ cơ thể tăng cao hơn mức bình thường, trẻ có thể cảm thấy mệt mỏi, khó chịu và khiến cha mẹ lo lắng. Tuy nhiên, không phải trường hợp sốt nào cũng nguy hiểm. Vậy, khi nào cần cảnh giác với sốt ở trẻ em?

  1. Hiểu về sốt:

Sốt là tình trạng thân nhiệt của trẻ cao hơn mức bình thường. Mức độ “bình thường” có thể thay đổi tùy theo độ tuổi và phương pháp đo, nhưng nhìn chung:

  • Trẻ sơ sinh (dưới 3 tháng tuổi):Nhiệt độ trực tràng trên 38°C hoặc nách trên 37,5°C được coi là sốt.
  • Trẻ từ 3 tháng đến 10 tuổi:Nhiệt độ nách trên 38°C được coi là sốt.
  • Trẻ trên 10 tuổi:Nhiệt độ miệng trên 37,8°C được coi là sốt.

Sốt là triệu chứng phổ biến ở trẻ em, thường do virus hoặc vi khuẩn gây ra. Khi cơ thể trẻ bị tấn công bởi tác nhân gây bệnh, hệ miễn dịch sẽ sản sinh ra các tế bào bạch cầu để chống lại. Quá trình này làm tăng sản sinh nhiệt, dẫn đến sốt.

Lưu ý:

  • Sốt không phải là bệnh mà là phản ứng tự nhiên của cơ thể để chống lại nhiễm trùng.
  • Mức độ nghiêm trọng của bệnh không chỉ phụ thuộc vào nhiệt độ mà còn vào các biểu hiện khác của trẻ.

  1. Nguyên nhân gây sốt ở trẻ em:
  • Virus:Gây ra các bệnh như cảm cúm, cảm lạnh, tay chân miệng,…
  • Vi khuẩn:Gây ra các bệnh như viêm phổi, viêm tai, viêm họng,…
  • Ký sinh trùng:Gây ra các bệnh như sốt rét, giun sán,…
  • Rối loạn chức năng:Do tiêm chủng, mọc răng, thiếu nước,…
  • Tác dụng phụ của thuốc:Một số loại thuốc có thể gây ra tác dụng phụ sốt.
  1. Cách đo nhiệt độ chính xác khi trẻ bị sốt

Mặc dù được chăm sóc cẩn thận, mọi trẻ em đều có thể bị sốt. Việc đầu tiên cha mẹ cần làm khi trẻ sốt là đo nhiệt độ để xác định tình trạng.

  • Lựa chọn nhiệt kế phù hợp:

Có nhiều loại nhiệt kế để đo thân nhiệt cho trẻ khi sốt:

  • Nhiệt kế thủy ngân: Loại này không khuyến khích sử dụng vì nguy cơ vỡ, rò rỉ thủy ngân và hít phải.
  • Nhiệt kế kỹ thuật số:
  • Sử dụng cảm biến điện tử để đo nhiệt độ.
  • Có thể đo ở hậu môn (trực tràng), miệng hoặc nách.
  • Đo nhiệt độ nách thường kém chính xác nhất.
    • Nhiệt kế kỹ thuật số đo tai (màng nhĩ):
  • Sử dụng tia hồng ngoại để đo nhiệt độ bên trong ống tai.
  • Độ chính xác có thể bị ảnh hưởng bởi ráy tai hoặc ống tai nhỏ, cong.
    • Nhiệt kế động mạch thái dương:
  • Sử dụng tia hồng ngoại để đo nhiệt độ động mạch thái dương ở trán.
  • Có thể sử dụng khi trẻ đang ngủ.

Lưu ý:

  • Nên chọn nhiệt kế có độ chính xác cao và dễ sử dụng.
  • Đọc kỹ hướng dẫn sử dụng trước khi dùng.
  • Vệ sinh và bảo quản nhiệt kế cẩn thận.
    • Cách đo nhiệt độ:
    • Đo bằng nhiệt kế thủy ngân:
  • Rửa tay sạch và khử trùng nhiệt kế.
  • Lắc nhẹ nhiệt kế để hạ cột thủy ngân về 35°C.
  • Bôi cồn hoặc vaseline lên đầu dò.
  • Đặt đầu dò vào hậu môn (trẻ sơ sinh) hoặc miệng (trẻ lớn) trong 3 phút.
  • Sau khi hết thời gian, lấy nhiệt kế ra và đọc kết quả.
  • Rửa sạch và khử trùng nhiệt kế sau mỗi lần sử dụng.
    • Đo bằng nhiệt kế kỹ thuật số:
  • Bật nhiệt kế và chờ tiếng bíp hoặc đèn báo hiệu.
  • Đặt đầu dò vào hậu môn, miệng hoặc nách theo hướng dẫn.
  • Giữ nguyên vị trí cho đến khi có tiếng bíp.
  • Lấy nhiệt kế ra và đọc kết quả.
  • Tắt và cất giữ nhiệt kế cẩn thận.

Lưu ý:

  • Đo nhiệt độ ở cùng một vị trí mỗi lần.
  • Đảm bảo trẻ thoải mái khi đo.
  • Không đo ngay sau khi ăn, ngủ hoặc hoạt động thể chất.
  • Ghi chép kết quả để theo dõi tình trạng của trẻ.

Ngoài ra:

  • Có thể sử dụng miếng dán nhiệt hoặc camera hồng ngoại để theo dõi nhiệt độ liên tục.
  • Luôn tham khảo ý kiến bác sĩ nếu lo lắng về sức khỏe của trẻ.
  1. Cách chăm sóc trẻ sốt tại nhà
    • Sử dụng thuốc hạ sốt:
  • Chỉ sử dụng thuốc hạ sốt khi trẻ sốt từ 38,5°C trở lên.Sốt là phản ứng tự nhiên của cơ thể giúp chống lại tác nhân gây bệnh.
  • Thuốc hạ sốt hiệu quả cho trẻ:
    • Acetaminophen:Dùng mỗi 4 – 6 tiếng khi cần, liều 10 – 15 mg/kg/lần.
    • Ibuprofen:Dành cho trẻ trên 6 tháng tuổi. Cần tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi sử dụng để được tư vấn liều dùng phù hợp.

Lưu ý:

  • Tuyệt đối không sử dụng Aspirinvì nguy cơ gây hội chứng Reye.
  • Trẻ nghi ngờ sốt xuất huyết không được dùng Ibuprofen.
  • Trẻ dưới 2 tháng tuổi không được dùng bất kỳ loại thuốc nàomà không có chỉ định của bác sĩ.
  • Chỉ sử dụng thuốc hạ sốt khi cần thiết và ngưng khi các triệu chứng không còn.
    • Tắm nước ấm cho trẻ:
  • Cho trẻ uống thuốc hạ sốt Acetaminophen trước khi tắm.
  • Tắm nước ấm giúp trẻ hạ sốt hiệu quả.Việc chỉ tắm mà không dùng thuốc có thể khiến trẻ run rẩy do cơ thể cố gắng nâng cao thân nhiệt.
  • Tránh pha rượu vào nước tắm, chà xát cơ thể trẻ bằng rượu hoặc tắm nước lạnh.
    • Giúp trẻ dễ chịu hơn khi sốt:
  • Cho trẻ uống nhiều nước:Nước đun sôi để nguội, sữa, nước súp, nước trái cây là những lựa chọn tốt để bù nước cho trẻ.
  • Không ép trẻ ăn nếu trẻ không muốn.
  • Đảm bảo trẻ được nghỉ ngơi đầy đủ.
  • Cho trẻ mặc quần áo thoáng mát.Ủ ấm quá mức hoặc mặc quần áo quá dày có thể khiến trẻ sốt cao hơn.
  • Đắp thêm mền cho trẻ nếu trẻ run rẩy.Bỏ bớt mền khi trẻ không còn lạnh nữa.

Ngoài ra:

  • Cha mẹ có thể massage nhẹ nhàng cho trẻ hoặc đọc sách, hát cho trẻ nghe để giúp trẻ thư giãn.
  • Theo dõi nhiệt độ của trẻ thường xuyên và ghi chép lại để theo dõi tình trạng.
  • Luôn tham khảo ý kiến bác sĩ nếu bạn lo lắng về tình trạng sức khỏe của trẻ.
  1. Khi nào cần đưa trẻ đi khám?

Mặc dù nhiều trường hợp trẻ sốt có thể tự khỏi bằng cách uống thuốc hạ sốt và chăm sóc tại nhà, cha mẹ cần lưu ý đưa trẻ đi khám bác sĩ trong một số trường hợp sau:

  • Trẻ nhỏ (dưới 3 tuổi):
  • Trẻ dưới 3 tháng tuổi:Sốt từ 38°C (đo trực tràng) ngay cả khi trẻ trông bình thường.
  • Trẻ từ 3 – 36 tháng tuổi:
    • Sốt từ 38°C (đo trực tràng) kéo dài hơn 3 ngàyhoặc có biểu hiện bứt rứt, quấy khóc, bỏ bú,…
    • Sốt từ 38,9°C (đo trực tràng).
    • Trẻ em ở mọi lứa tuổi:
  • Sốt từ 40°C (đo miệng, trực tràng, tai hoặc trán).
  • Sốt từ 39,4°C (đo nách).
  • Co giật do sốt.
  • Sốt liên tục không hạ, dù chỉ kéo dài vài giờ.
  • Trẻ có bệnh lý nền như tim bẩm sinh, ung thư, lupus ban đỏ hệ thống hoặc thiếu máu hồng cầu hình liềm.
  • Sốt kèm theo phát ban trên da.

Lưu ý:

  • Đây chỉ là hướng dẫn chung, không thể áp dụng cho mọi trường hợp.
  • Cha mẹ nên liên hệ với nhân viên y tế để được tư vấn cụ thể về tình trạng của trẻ.
  • Dưới đây là một số dấu hiệu nguy hiểm cần lưu ý:
    • Trẻ li bì, lờ đờ, không đáp ứng khi được gọi tên.
    • Khó thở, thở nhanh, thở co ro ro.
    • Tím tái da, môi.
    • Co giật kéo dài hơn 30 phút.
    • Bỏ ăn, nôn mửa nhiều.
    • Tiêu chảy nhiều.
    • Đi tiểu ít hoặc không đi tiểu.

Khi nghi ngờ trẻ có dấu hiệu nguy hiểm, cha mẹ cần đưa trẻ đến cơ sở y tế gần nhất để được cấp cứu kịp thời.

Khoa Nhi tại Hệ thống Bệnh viện Đại học Phenikaa: Nơi tin cậy cho sức khỏe toàn diện của bé yêu

Khoa Nhi tại Hệ thống Bệnh viện Đại học Phenikaa tự hào là điểm đến uy tín, tiếp nhận và điều trị hiệu quả các bệnh lý thường gặp ở trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ như:

  • Chuyên môn cao:
  • Quy tụ đội ngũ y bác sĩ Nhi khoa dày dặn kinh nghiệm, từng công tác tại các bệnh viện lớn:
    • Giáo sư, Phó Giáo sư, Tiến sĩ, Thạc sĩ chuyên ngành Nhi khoa.
    • Chuyên môn cao, am hiểu tâm lý trẻ em.
    • Luôn cập nhật kiến thức y khoa mới nhất, áp dụng các phương pháp điều trị tiên tiến.
  • Hợp tác với chuyên gia nước ngoài, mang đến những phác đồ điều trị tối ưu.
    • Dịch vụ toàn diện:
  • Cung cấp chuỗi dịch vụ khám – chữa bệnh liên hoàn từ sơ sinh đến nhi khoa và tiêm chủng theo tiêu chuẩn quốc tế.
  • Hỗ trợ tư vấn sức khỏe, dinh dưỡng và chăm sóc toàn diện cho bé.
  • Khám chữa bệnh đa khoa nhi:
    • Nhi khoa tổng quát.
    • Nhi khoa hô hấp.
    • Nhi khoa tiêu hóa.
    • Nhi khoa nội tiết.
    • Nhi khoa thần kinh.
    • Nhi khoa tim mạch.
    • Nhi khoa dinh dưỡng.
    • Dị ứng – Miễn dịch lâm sàng.
  • Tiêm chủng đầy đủ các loại vắc-xin theo lịch trình khuyến nghị của Bộ Y tế.
    • Chăm sóc chuyên nghiệp:
  • Thấu hiểu tâm lý trẻ em, tạo môi trường vui chơi thoải mái, giúp bé hợp tác điều trị hiệu quả.
  • Không gian vô trùng, hiện đại, giảm thiểu tối đa tác động và nguy cơ lây lan bệnh.
  • Chất lượng dịch vụ chuyên nghiệp, chu đáo, mang đến sự hài lòng cho quý khách hàng.

Với những ưu điểm vượt trội, Khoa Nhi tại Hệ thống Bệnh viện Đại học Phenikaa cam kết mang đến cho bé yêu trải nghiệm khám chữa bệnh thoải mái, hiệu quả và an toàn nhất.

Hãy liên hệ ngay với chúng tôi để được tư vấn và đặt lịch khám cho bé!